Vatan Yahut Silistre
Ocak-Şubat-Mart 2009
Militarizm, milliyetçilik, toplumsal cinsiyet, erkek egemenlik…
Vatan mı, Silistre mi?
Hangi Silistre?
Hangi vatan?
Hangi aşk?
Feminist Dramaturjiyle Okuma Tiyatrosu'nun ilk oyunu, 150 yıl önce Namık Kemal’in kaleme aldığı ve milliyetçiliği beslemeyi hedeflediği ana metinlerden (canon) biri olan Vatan yahut Silistre adlı oyundur.
Milliyetçilik, militarizm, toplumsal cinsiyet, erkek egemenlik gibi birçok sistemin işlendiği ve tekrar tekrar üretildiği; 100 temel eser arasında gösterilen, bir çok romanın, oyunun yapı taşı olarak sayılan Namık Kemal’in 19. Yüzyılda yazdığı Vatan Yahut Silistre adlı oyununa, Tiyatro Boyalı Kuş feminist bakış açısıyla bakarak, feminist bir yorum kattı.
Tiyatro Boyalı Kuş, bugünü anlayabilmek için, geçmişe de bakmamız gerektiği bilgisinden yola çıkarak, feminist okuma ve dramaturjinin önemini bu etkinlikleri çerçevesinde sahneye taşımayı hedeflemektedir. Milliyetçilik, militarizm, erkek egemenlik gibi baskın söylemleri Vatan Yahut Silistre oyunu içerisinde feminist bir bakışla analiz etmenin yanısıra; Shakespeare’in Romeo Juliet oyununu andıran, hatta Juliet’in Romeo’ya aşkını farkında olmadan söylediği ‘balkon sahnesinin’, Antik Yunan Korosu’nu ya da ‘haberci’ gibi kişiliklerin, ajitasyona yönelik bir çok sahnenin, Türk filmini andıran diyalogların farkına vararak farklı bir sahneleme biçimiyle okuma tiyatrosunu şekillendirdik.
Tiyatro Boyalı Kuş, bugünü anlayabilmek için, geçmişe de bakmamız gerektiği bilgisinden yola çıkarak, feminist okuma ve dramaturjinin önemini bu etkinlikleri çerçevesinde sahneye taşımayı hedeflemektedir. Milliyetçilik, militarizm, erkek egemenlik gibi baskın söylemleri Vatan Yahut Silistre oyunu içerisinde feminist bir bakışla analiz etmenin yanısıra; Shakespeare’in Romeo Juliet oyununu andıran, hatta Juliet’in Romeo’ya aşkını farkında olmadan söylediği ‘balkon sahnesinin’, Antik Yunan Korosu’nu ya da ‘haberci’ gibi kişiliklerin, ajitasyona yönelik bir çok sahnenin, Türk filmini andıran diyalogların farkına vararak farklı bir sahneleme biçimiyle okuma tiyatrosunu şekillendirdik.
Vatan yahut Silistre’de, yüzyıllardır kadınlara karşı çalışan söylemleri -kadınların eğitilmesi gerektiğini vurgularken, aynı zamanda da eğitimin kadınlar için tehlikeli olduğunu söyleyen çelişik söylemleri-; kadınlığın aşağılanıp, erkekliğin, mertliğin nasıl övüldüğünü göstermeye çalıştık. Yüz yıllardır süregelen bu geleneğin ve söylemin, hangi ana metinlerle de pekiştirildiğini seyirciye sunmak istedik.
Vatan yahut Silistre, okullarımızda sıklıkla oynanan, 100 temel eser içinde kabul edilen, okul
kitaplarında parçaları okunan bir oyun metni olarak, ‘masum’ bir metin değildir.
Feminist Dramaturjiyle Okuma Tiyatrosu etkinliğimizin en büyük amaçlarından biri, feminist bir tiyatro olarak, kendi coğrafyamızda üretilen ve bizi etkileyen, yaşamlarımızı biçimlendiren bu metinlerin ne olduğuna teatral olarak incelemek, bakmak ve seyirciyle paylaşmaktır.
